„Muzeum Przyrodnicze we Lwowie
jako dzieło życia hrabiego Włodzimierza Dzieduszyckiego”

Mirek Osip-Pokrywka

Zbiory Muzeum Przyrodniczego we Lwowie, którego założycielem był hr. Włodzimierz Dzieduszycki w jego 200. rocznicę urodzin obchodzimy w tym roku.

Wystawa towarzysząca XV Międzynarodowemu Festiwalowi Kultury Kresowej.

Czas trwania wystawy: 11–27 wrzesień 2025

Artykuł Galeria w Holu – „Muzeum Przyrodnicze we Lwowie jako dzieło życia hrabiego Włodzimierza Dzieduszyckiego” pochodzi z serwisu Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu.

Na prezentowanych w przestrzeniach galerii planszach można podziwiać piękno i harmonię kresowego krajobrazu na przykładzie dawnych Inflant (obecnie Łotwa i Estonia). Autorem ekspozycji jest Mirosław Osip-Pokrywka.
Wystawa towarzyszy XVI Międzynarodowemu Festiwalowi Kultury Kresowej

Czas trwania wystawy: 11 września – 27 września 2025

Artykuł „Harmonia kresowego krajobrazu” – Mirek Osip – Pokrywką pochodzi z serwisu Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu.

Program:

•  11 września 2025 (czwartek)
  Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu

18.00 – wernisaż wystaw: „Harmonia kresowego krajobrazu” oraz „Muzeum Przyrodnicze we
Lwowie jako dzieło życia hrabiego Włodzimierza Dzieduszyckiego”. Spotkanie
autorskie z Mirkiem Osip – Pokrywką

• 12 września 2025 (piątek)
  Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu

17.00 – „Muzyka pisana sercem”. Koncert pieśni żydowskich.

• 13 września 2025 (sobota)
  Muzeum w Jarosławiu „Kamienica Orsettich

15.00 – kuratorskie zwiedzanie wystawy „Dom, do którego nie wrócę. Lwów 1944 – 1946”

Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu

16.00 – „Repatriacyjne mity i kłamstwa. Wypędzenie Polaków z Kresów Południowo-
Wschodnich 1944-1946”.  Prezentacja Tomasza Kuby Kozłowskiego

18.00 – „Muzy Mariana Hemara”. Widowisko teatralno-muzyczne w wykonaniu zespołu
Chawira

• 14 września 2025 (niedziela)
  Muzeum Dzieduszyckich w Zarzeczu

15.00 – wyjazd autokarem z Jarosławia do Zarzecza

15.30 – zwiedzanie Muzeum Dzieduszyckich w Zarzeczu

17.00 – „Włodzimierz Dzieduszycki – in memoriam. Kolekcjoner, przyrodnik, mecenas nauki
i sztuki”. Prezentacja Tomasza Kuby Kozłowskiego

18.45 –  „W hołdzie hrabiemu Włodzimierzowi. Muzyka kameralna w sercu pałacu”. Koncert
artystów Mobilnej Filharmonii.

19.30 – wyjazd autokarem z Zarzecza do Jarosławia

• 15 września 2025 (poniedziałek)
  Jarosławski Ośrodek Kultury i Sztuki

17.00 – „Żydowscy kompozytorzy”. Prezentacja Tomasza Kuby Kozłowskiego

18.00 –  Żydowska muzyka artystyczna. Koncert Waldemara Malickiego

• 16 września 2025 (wtorek)
  Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu

17.00 – „Kresowa Atlantyda”. Spotkanie autorskie z prof. Stanisławem Nicieją

• 17 września 2025 (środa)
  Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu

17.00 – „Znowu siejemy w Polsce B”. Spotkanie z prof. Urszulą Glensk i Grzegorzem
Nowakiem

• 18 września 2025 (czwartek)
  Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu

18.00 – „To nasze tango”. Koncert w wykonaniu artystów z Ukrainy i Białorusi.

• 19 września 2025 (piątek)
  Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu

17.00 – „Społeczność ormiańska na Kresach Południowo-Wschodnich”. Prezentacja
multimedialna

18.00 –  Koncert muzyki ormiańskiej w wykonaniu Amalyi Sahakyan.

Artykuł XVI Międzynarodowy Festiwal Kultury Kresowej – Jarosław 2025. Program pochodzi z serwisu Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu.

Odbywający się we wrześniu Międzynarodowy Festiwal Kultury Kresowej dni pozwala na poznanie niezwykle bogatej kultury i tradycji, która przez stulecia kształtowała się na Kresach Wschodnich dawnej Rzeczypospolitej.

Hasło tegorocznej edycji brzmiało „ Kresy. Ocalić przeszłość. Budować przyszłość”. Uczestnicy festiwalu mogli wysłuchać wykładów Tomasza Kuby Kozłowskiego z „Domu spotkań z historią” i Michała Wernera. Spotkać się z Mirosławem Osipem-Pokrywką oraz prof. Stanisławem Nicieją.

W trakcie festiwalu nie brakowało wspaniałych koncertów, które zabrały słuchaczy w muzyczną podróż. Przed publicznością wystąpili: Dagmara Moskwa i Łukasz Stanisławczyk, Chłopki, Ormimus, Marta Bizoń , Olga Bończyk z zespołem, Zespół „Kroke” wraz z Mają Sikorowską oraz artyści z Białorusi i Ukrainy.

Festiwalowi tradycyjnie towarzyszyły wystawa okolicznościowe. W Galerii Głównej u Attavantich miał miejsce wernisaż międzynarodowej wystawy „Broken Forest”, natomiast w Jarosławskim Ośrodku Kultury i Sztuki prezentowano wystawy „Kresy. Śladami Wielkich Polaków – Czesław Miłosz” oraz „Lwów i ziemia lwowska – stan zachowania”.

Organizatorem XII Międzynarodowego Festiwalu Kultury Kresowej było Stowarzyszenie „Dziedzictwo Kresów”. Partnerami byli: Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu, Jarosławski Ośrodek Kultury i Sztuki, Urząd Miasta Jarosławia, Województwo Podkarpackie, a także Dom Spotkań z Historią.

Artykuł XV Międzynarodowy Festiwal Kultury Kresowej pochodzi z serwisu Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu.

/Adam Mickiewicz, „Sonety krymskie” /

Słowo Kresy mimo upływu lat nieustannie budzi emocje. Tych co pamiętają Kresy jest coraz mniej, jednak nie brakuje osób, które o nich przypominają. Stowarzyszenie „Dziedzictwo Kresów” już od czternastu lat organizuje w Jarosławiu Międzynarodowy Festiwal Kultury Kresowej.

Tegoroczna, czternasta edycja Międzynarodowego Festiwalu Kultury Kresowej odbyła się w dniach od 14 do 25 września. Festiwal cieszy się nieustannym zainteresowaniem, absorbując nie tylko mieszkańców Jarosławia, ale także osoby z różnych krańców Polski.

Motywem przewodnim wydarzeń odbywających się w ramach festiwalu była podróż „z romantykami po kresach”. Zarówno w Sali Lustrzanej Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu jak i Sali widowiskowej Jarosławskiego Ośrodka Kultury i Sztuki można było wysłuchać prelekcji Tomasza Kuby Kozłowskiego i Macieja Szeptyckiego, a także spotkać się z Marią Panenką-Mazur i Małgorzatą Niezabitowską podczas promocji książek.

Tradycyjnie, podczas Międzynarodowego Festiwalu Kultury Kresowej nie zabrakło muzyki. Przed uczestnikami wystąpili artyści z Polski, Białorusi i Ukrainy w koncercie poświęconym Annie German, zespół Opa Cupa, Stowarzyszenie Twórcze StukPuk Sztuka z Rzeszowa, Dagmara Moskwa z Łukaszem Stanisławczykiem i Małgorzatą Wybraniec, Andrzej Sikorowski i Maja Sikorowska oraz Lwowski Kabaret Artystyczny „Czwarta Rano”.

Przez cały festiwal w galeriach sztuki prezentowane były wstawy mu towarzyszące. W Galerii Głównej u Attavantich można było zobaczyć fotografie kresowych pejzaży autorstwa Henryka Poddębskiego – zwanego „Fotografem II Rzeczypospolitej”, w Galerii Debiutów znalazły się fotografie tych co służyli „W obronie Kresów”, natomiast w Galerii w Holu zawisły zdjęcia z rodzinnych albumów rodzin kresowych ukazujące „Miłość na Kresach”. Również w Galerii „Projektor” Jarosławskiego Ośrodka Kultury i Sztuki można było podziwiać ekspozycję pt. „Mistrz kadru – Jan Bułhak”.

Organizatorem XIV Międzynarodowego Festiwalu Kultury Kresowej było Stowarzyszenie „Dziedzictwo Kresów”. Partnerami byli: Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu, Jarosławski Ośrodek Kultury i Sztuki, Urząd Miasta Jarosławia, Województwo Podkarpackie, a także Dom Spotkań z Historią

Artykuł Z romantykami po Kresach pochodzi z serwisu Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu.

Festiwal zainaugurowany został wernisażem w Galerii Głównej u Attavantich, który otworzył dyrektor Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu Tomasz Wywrót oraz prezes Stowarzyszenie „Dziedzictwo Kresów” Elżbieta Rusinko

Tegoroczna, kresowa wystawa, składała się z dwóch ekspozycji: „Siedziby rodowe polskiej szlachty na Kresach” czyli fotografie autorstwa członków grupy ATEST2000 oraz „Bogactwo, ruina i pamięć” Witolda Stawskiego. Wernisaż obu wystaw we wspaniały sposób uzupełniła słowna i muzyczna podróż po Kresach, przez którą poprowadzili zgromadzonych Witold Stawski i Aleksandra Fidziańska.

Wystawy towarzyszące XIII edycji Festiwalu można także oglądać w galeriach Jarosławskiego Ośrodka Kultury i Sztuki: prace Napoleona Ordy (Galeria Projektor) oraz wystawa fotografii Alicji Dybowskiej „Lwów i okolice” (Mała Galeria JOKiS).

Program Międzynarodowego Festiwalu Kultury Kresowej odwoływał się do wielowiekowego i wielonarodowego świata dawnych Ziem Rzeczypospolitej.
Przez 9 dni trwania festiwalu od 16 do 23 września, zarówno w Sali Lustrzanej jak i w Jarosławskim Ośrodku Kultury i Sztuki, można było wysłuchać wykładów i spotkać się z: Tomaszem Kubą Kozłowskim, prof. Marianem Wolskim, dr Agnieszką Knychalską Jaskulską oraz prof. Stanisławem S. Nicieją.

Nie brakowało również dobrej muzyki. Prócz wspomnianego Witolda Stawskiego, odbyły się również koncerty Mobilnej Filharmonii, Jurija Tokara, Jacka Kowalskiego i Wojciecha Winiarskiego, Dagmary Moskwy i Łukasza Stanisławczyka oraz Klezmorim Trio. Gwiazdą tegorocznej edycji festiwalu była Krystyna Prońko.

Międzynarodowy Festiwal Kultury Kresowej od lat cieszy się niesłabnącą popularność. Na zaplanowanych wykładach obecni byli miłośnicy tematyki kresowej, nie tylko z miasta i okolicznych miejscowości, ale też z innych stron naszego kraju.

Organizatorem XIII Międzynarodowego Festiwalu Kultury Kresowej było Stowarzyszenie „Dziedzictwo Kresów”. Partnerami byli: Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu, Jarosławski Ośrodek Kultury i Sztuki, Urząd Miasta Jarosławia, Województwo Podkarpackie, a także Dom Spotkań z Historią.
Wydarzenie zostało objęte Honorowym Patronatem Burmistrza Miasta Jarosławia Waldemara Palucha oraz Marszałka Województwa Podkarpackiego Władysława Ortyla.

Artykuł „Tak kiedyś na kresach bywało…” pochodzi z serwisu Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu.

„Siedziby rodowe polskiej szlachty na Kresach”– wernisaż wystawy ATEST2000

„Bogactwo, ruina i pamięć”– słowne i muzyczne kartki z podróży po Kresach Witolda Stawskiego

Wernisaż wystawy: piątek, 9 września, godzina 18:00

Czas trwania: 10 września – 1 października

Serdecznie zapraszamy.

Artykuł Galeria Główna – „Siedziby rodowe polskiej szlachty na Kresach”/„Bogactwo, ruina i pamięć” – XIII Międzynarodowy Festiwal Kultury Kresowej pochodzi z serwisu Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu.

Międzynarodowy Festiwal Kultury Kresowej od lat cieszy się niesłabnącą popularność. Na zaplanowane wykłady i koncerty przyjeżdżają nie tylko mieszkańcy miasta i okolicznych miejscowości, lecz także Ci, którzy niekiedy pokonują dziesiątki kilometrów.

Gośćmi tegorocznego festiwalu byli Tomasz Kuba Kozłowski, Stanisław Nicieja, Mieczysław Urbanek oraz Włodzimierz Osadczy. Każdy z prelegentów w niezwykle interesujący sposób przybliżył słuchaczom takie tematy jak: historie żołnierzy kresowych, sylwetka biskupa Grzegorza Chomyszyna czy kresowe miasta i miasteczka.

Podczas Festiwalu wystąpili również: Izabela Szafrańska z zespołem, Dagmara Moskwa i Łukasz Stanisławczyk, Dagadana, Kamila Klimczak oraz Lwowski Kabaret Artystyczny „Czwarta Rano”.

Wydarzeniu tradycyjnie już towarzyszyła wystawa okolicznościowa. W Galerii Głównej u Attavantich jeszcze do drugiego października br. można oglądać wystawę pt. „Ludzie Kresów”. Ekspozycja prezentuje fotografie z rodzinnych albumów Kresowian.

Organizatorem XII Międzynarodowego Festiwalu Kultury Kresowej było Stowarzyszenie „Dziedzictwo Kresów”. Partnerami byli: Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu, Jarosławski Ośrodek Kultury i Sztuki, Urząd Miasta Jarosławia, Województwo Podkarpackie, a także Dom Spotkań z Historią.

Artykuł XII Międzynarodowy Festiwal Kultury Kresowej za nami pochodzi z serwisu Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu.

Profesor Nicieja opowiadał o swoim widzeniu tragedii wrześniowej, o losach ludzi polskiej polityki, kultury, sztuki. Na przykładzie filmu „Trzy mosty”, którego scenariusz opracował sam autor na podstawie wcześniejszych publikacji, ukazał losy polskiego państwa i polskiego narodu.

…Tymczasem na Pokuciu, na przygranicznych terenach z Rumunią i Węgrami skoncentrowano jednostki wojskowe – to ostatni pas obrony. Zgromadziły się też duże grupy uciekinierów z Warszawy, Poznania, Wołynia, Lublina. Tu też najwyższe władze II Rzeczypospolitej. Prezydent Ignacy Mościcki znajduje się w Śniatynie, Rząd – w Kutach. Tam też Wódz Naczelny marszałek Rydz-Śmigły. Dyplomaci w Kosowie. Prymas Polski kardynał August Hlond w Zaleszczykach. W tym miasteczku znajduje się też nuncjusz apostolski i część korpusu dyplomatycznego. Na drogach setki tysięcy uchodźców, z tobołkami i plecakami, na chłopskich furach, rowerach, motocyklach obwieszonych walizkami. Pieszo. Obok – luksusowe limuzyny rządowe. Oddziały wojskowe. Wszyscy zbliżają się do trzech przejść na granicy rumuńskiej, do trzech mostów – w Zaleszczykach, Śniatynie, Kutach… – opowiadał autor „Kresowej Atlantydy”.

Marian Hemar znajdował się w owej chwili w Śniatynie razem ze sporą grupą artystów i pisarzy ze Lwowa. Wśród nich byli też Tońko i Szczepko, zespół „Wesołej Lwowskiej Fali”, Włada Majewska, Wiktor Budzyński, Kazimierz Wierzyński, Mieczysław Fogg. Część jednak wróciła do Lwowa. Ich los pod okupacją sowiecką był również tragiczny.

W Zaleszczykach graniczny most przekroczył kardynał August Hlond. Znany pisarz Melchior Wańkowicz przechodził Dniestr w bród, most był już zablokowany sowieckimi czołgami. Trzymał nad głową maszynę do pisania. Tę maszynę wykorzystał później do napisania słynnej książki o Monte Cassino, gdzie walczył jako korespondent wojenny w armii generała Władysława Andersa. Wojna zastała w Zaleszczykach poetkę Marię Jasnorzewską-Pawlikowską, która przed opuszczeniem Polski mieszkała w pensjonacie „Ariadna”. Zawiązała na klamce nić w przekonaniu, że kiedyś wróci z wygnania do Polski. Nigdy nie wróciła, podobnie jak tysiące innych.

Spotkanie z prof. Stanisławem Nicieją było ostatnim spotkaniem z historią Kresów podczas tegorocznego Festiwalu. Już dziś na kolejne, emocjonujące wykłady zapraszamy za rok.

Artykuł Trzy mosty i wrzesień 1939 r. pochodzi z serwisu Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu.

Było zabawnie, przyjemnie i bardzo po lwowsku. Dowodem były owacje na stojąco, jakimi nagrodziła artystów licznie zgromadzona publiczność.

Kabaret powstał w 2015 roku, choć w pewnym sensie rodził się przez wiele lat, wcześniej objawiając się jego autorom tu i ówdzie – a to piosenką, a to dowcipem, a to wierszykiem, a to felietonikiem.
Jak artyści sami o sobie mówią, ich wieczory przeznaczone są dla osób wybitnie inteligentnych
i wrażliwych lub tych, którzy z odpowiednim wdziękiem potrafią za takie uchodzić. LKA „Czwarta Rano” nie jest bardzo śmiesznym kabaretem, trzeba z pokorą przyznać, iż bywa nawet smutny, a więc śmiech nie jest obowiązkowy, zaś pospolity rechot naraża rechoczącego na dotkliwy ostracyzm towarzyski, co najmniej do końca wieczoru. I tak było tego wieczoru, co prawda nie w scenerii restauracji „ U Baczewskich” a w Sali Lustrzanej Kamienicy Attavantich. W znakomitym programie „Tyle jest gwiazd”, królowały nie tylko znane piosenki Hemara ale również autorskie kompozycje Kabaretu.

Prezes Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich oddział w Jarosławiu Elżbieta Rusinko, złożyła podziękowania partnerom wydarzenia na ręce dyrektora CKiP – Tomasza Wywrót.

Dziękujemy wszystkim, którzy uczestniczyli w Festiwalu już teraz zapraszając za rok.

Artykuł Lwowski finał XI Międzynarodowego Festiwalu Kultury Kresowej pochodzi z serwisu Centrum Kultury i Promocji w Jarosławiu.